
ถ้าเคยเห็นคนพูดว่า “ฉันเป็น INFP” หรือ “เขาน่าจะเป็น ESTJ” แล้วสงสัยว่าตัวอักษรเหล่านี้หมายถึงอะไร จริง ๆ แล้วนี่คือหนึ่งในวิธีที่หลายคนใช้ทำความเข้าใจลักษณะบุคลิกภาพของตัวเองและคนรอบข้าง
MBTI เป็นคำที่หลายคนน่าจะคุ้นเคยจากการทำแบบทดสอบบุคลิกภาพ ขณะที่ 16Personalities เป็นอีกหนึ่งแบบทดสอบที่ได้รับความนิยมอย่างมากบนโลกออนไลน์ โดยแบ่งบุคลิกภาพออกเป็น 16 ประเภท และใช้ตัวอักษรเพื่ออธิบายแนวโน้มด้านต่าง ๆ ของบุคลิกภาพ
แล้วตัวอักษรอย่าง I, E, N, S, T, F, J และ P หมายถึงอะไร? แต่ละกลุ่มมีสีประจำอย่างไร และ 16Personalities แบ่งบุคลิกภาพออกเป็นกลุ่มไหนบ้าง? มาทำความรู้จักไปพร้อมกัน
ก่อนจะไปดูความหมายของตัวอักษรแต่ละตัว ลองทำความเข้าใจกันก่อนว่า MBTI และ 16Personalities เกี่ยวข้องกันอย่างไร เพราะทั้งสองคำนี้มักถูกใช้แทนกันจนทำให้เกิดความสับสน
MBTI (Myers-Briggs Type Indicator) เป็นแนวคิดการแบ่งประเภทบุคลิกภาพตามแนวโน้มของบุคคล โดยใช้ตัวอักษร 4 ตัวในการอธิบายลักษณะสำคัญ เช่น I, E, N, S, T, F, J และ P ซึ่งสามารถนำมาจัดเป็นบุคลิกภาพได้ทั้งหมด 16 รูปแบบ
อย่างไรก็ตาม 16 Personalities ไม่ได้เป็นการใช้ MBTI แบบตรง ๆ ทั้งหมด เพราะ 16Personalities พัฒนากรอบของตัวเองที่เรียกว่า NERIS และเพิ่มมิติที่ 5 คือ Assertive (-A) และ Turbulent (-T) เข้าไปด้วย
ตัวอักษรแต่ละตัวไม่ได้เป็นการบอกว่าใคร “ดีกว่า” หรือ “เก่งกว่า” ใคร แต่ใช้บอกแนวโน้มที่แตกต่างกันในการรับพลังงาน การรับข้อมูล การตัดสินใจ และการจัดการกับชีวิตประจำวัน
I – Introverted (เก็บตัว)
มักให้ความสำคัญกับโลกภายในของตัวเอง และอาจรู้สึกสบายใจกับการใช้เวลาอยู่คนเดียวหรืออยู่ในกลุ่มเล็ก ๆ
E – Extraverted (เปิดเผย)
มักได้รับพลังงานจากการมีปฏิสัมพันธ์กับผู้คนและสิ่งแวดล้อมรอบตัว ชอบการพูดคุยหรือทำกิจกรรมร่วมกับผู้อื่น
ดังนั้น I ไม่ได้แปลว่า “ขี้อาย” และ E ก็ไม่ได้แปลว่า “พูดเก่ง” เสมอไป แต่เน้นไปที่แนวโน้มในการมีปฏิสัมพันธ์กับโลกภายนอกและการใช้พลังงาน
N – Intuitive (ใช้สัญชาตญาณ)
มักให้ความสนใจกับแนวคิด ความเป็นไปได้ รูปแบบ และภาพรวม รวมถึงสิ่งที่อาจเกิดขึ้นในอนาคต
S – Observant (ใช้การสังเกต)
มักให้ความสำคัญกับข้อเท็จจริง รายละเอียด และสิ่งที่เกิดขึ้นจริงตรงหน้า
ในกรอบของ 16Personalities คู่ N/S ใช้คำว่า Intuitive/Observant และเป็นด้านที่สะท้อนว่าคนเรามักรับข้อมูลและมองโลกในลักษณะใด
T – Thinking (ใช้เหตุผล)
มักพิจารณาเรื่องต่าง ๆ ผ่านเหตุผล หลักการ และความเป็นเหตุเป็นผลก่อนตัดสินใจ
F – Feeling (ใช้ความรู้สึก)
มักคำนึงถึงคุณค่า ความรู้สึก และผลกระทบที่การตัดสินใจอาจมีต่อผู้อื่น
คำว่า Feeling ไม่ได้หมายความว่าเป็นคน “ใช้อารมณ์มากกว่าเหตุผล” เช่นเดียวกับ Thinking ก็ไม่ได้หมายความว่า “ไม่มีความรู้สึก” แต่เป็นเรื่องของแนวโน้มในการใช้ข้อมูลประกอบการตัดสินใจ
J – Judging (เป็นระบบ)
มักชอบการวางแผน ความชัดเจน โครงสร้าง และการจัดการสิ่งต่าง ๆ ให้เป็นระเบียบ
P – Prospecting (ยืดหยุ่น)
มักชอบความยืดหยุ่น เปิดรับทางเลือกใหม่ ๆ และปรับเปลี่ยนแผนตามสถานการณ์
ในกรอบของ 16Personalities ด้านนี้เรียกว่า Tactics ซึ่งสะท้อนแนวทางในการวางแผน การทำงาน และการตัดสินใจ
หากเคยทำแบบทดสอบแล้วได้ผลลัพธ์เป็น INFP-A, INTJ-T หรือ ENFP-A อาจสงสัยว่าตัวอักษรตัวสุดท้ายที่เพิ่มเข้ามาหมายถึงอะไร
Assertive (-A) สื่อถึงแนวโน้มที่มั่นใจในตัวเองมากกว่า และมักรับมือกับความกดดันหรือความไม่แน่นอนได้อย่างมั่นคงกว่า
Turbulent (-T) สื่อถึงแนวโน้มที่ใส่ใจความคิดเห็นของตัวเองและผู้อื่นมากกว่า รวมถึงอาจไวต่อความเครียด การวิจารณ์ หรือความผิดพลาด
16Personalities ระบุว่า Identity เป็นมิติที่เกี่ยวข้องกับความมั่นใจในตัวเอง การตอบสนองต่อความเครียด และความคิดเห็นหรือคำวิจารณ์จากผู้อื่น
ดังนั้น INFP-A กับ INFP-T จึงยังเป็น INFP เหมือนกัน แต่มีแนวโน้มในด้าน Identity แตกต่างกัน
นอกจากตัวอักษรแล้ว 16Personalities ยังแบ่งบุคลิกภาพทั้ง 16 ประเภทออกเป็น 4 กลุ่มใหญ่ หรือ Roles โดยแต่ละกลุ่มมีสีที่แตกต่างกัน ได้แก่ สีม่วง สีเขียว สีน้ำเงิน และสีเหลือง
สีเหล่านี้ใช้เพื่อช่วยให้เห็นภาพและแยกกลุ่มบุคลิกภาพได้ง่ายขึ้น โดยแต่ละสีก็เชื่อมโยงกับกลุ่มบุคลิกภาพที่มีลักษณะร่วมกัน

Analysts ประกอบด้วย
กลุ่มนี้มีลักษณะร่วมคือ Intuitive (N) + Thinking (T) จึงมักโดดเด่นด้านการวิเคราะห์ เหตุผล แนวคิด และการมองหาวิธีแก้ปัญหา

Diplomats ประกอบด้วย
กลุ่มนี้มีลักษณะร่วมคือ Intuitive (N) + Feeling (F) จึงมักให้ความสำคัญกับความสัมพันธ์ ความเข้าใจผู้อื่น คุณค่า และความหมายของสิ่งต่าง ๆ

Sentinels ประกอบด้วย
กลุ่มนี้มีลักษณะร่วมคือ Observant (S) + Judging (J) จึงมักโดดเด่นด้านความเป็นระบบ ความรับผิดชอบ ความมั่นคง และการให้ความสำคัญกับสิ่งที่เกิดขึ้นจริง

Explorers ประกอบด้วย
กลุ่มนี้มีลักษณะร่วมคือ Observant (S) + Prospecting (P) จึงมักมีความยืดหยุ่น ชอบลงมือทำ และสามารถปรับตัวเข้ากับสถานการณ์เฉพาะหน้าได้ดี
เมื่อแบ่งตาม 4 กลุ่ม จะสามารถดูภาพรวมของ 16Personalities ได้ง่ายขึ้น โดยแต่ละประเภทมีชื่อเรียกที่ช่วยให้เข้าใจคาแรกเตอร์ของบุคลิกภาพได้รวดเร็ว
Type | ชื่อ | ลักษณะโดยรวม |
INTJ | Architect | นักวางแผน มองการณ์ไกล |
INTP | Logician | ช่างคิด ชอบวิเคราะห์ |
ENTJ | Commander | เด็ดขาด มุ่งเป้าหมาย |
ENTP | Debater | ชอบตั้งคำถามและแลกเปลี่ยนความคิด |
Type | ชื่อ | ลักษณะโดยรวม |
INFJ | Advocate | มีอุดมการณ์และเข้าใจผู้อื่น |
INFP | Mediator | ให้ความสำคัญกับคุณค่าและความเป็นตัวเอง |
ENFJ | Protagonist | สนับสนุนและสร้างแรงบันดาลใจให้คนอื่น |
ENFP | Campaigner | กระตือรือร้น ช่างคิด และเข้ากับคนง่าย |
Type | ชื่อ | ลักษณะโดยรวม |
ISTJ | Logistician | มีระเบียบและรับผิดชอบ |
ISFJ | Defender | ใส่ใจและพร้อมดูแลคนรอบตัว |
ESTJ | Executive | เป็นระบบและจัดการเก่ง |
ESFJ | Consul | เป็นมิตรและให้ความสำคัญกับคนรอบข้าง |
Type | ชื่อ | ลักษณะโดยรวม |
ISTP | Virtuoso | ชอบลงมือทำและแก้ปัญหาเฉพาะหน้า |
ISFP | Adventurer | มีความสร้างสรรค์และรักอิสระ |
ESTP | Entrepreneur | กล้าได้กล้าเสียและคล่องตัว |
ESFP | Entertainer | สนุกสนานและมีพลังในการเข้าสังคม |
การแบ่ง 4 กลุ่มนี้เป็นระบบ Roles ของ 16Personalities โดย Analysts และ Diplomats มี N ร่วมกัน ขณะที่ Sentinels และ Explorers มี S ร่วมกัน
MBTI และ 16Personalities ต่างกันอย่างไร?
หลายคนอาจใช้คำว่า MBTI และ 16Personalities แทนกัน แต่จริง ๆ แล้วควรแยกให้ออกว่าทั้งสองอย่างไม่ได้เหมือนกันเสียทีเดียว
ทั้งสองแนวคิดเกี่ยวข้องกับการทำความเข้าใจ บุคลิกภาพของมนุษย์ และใช้ชุดตัวอักษร 4 ตัวที่คุ้นเคย เช่น INFP, ENFP, INTJ หรือ ESTJ เพื่อแบ่งประเภทบุคลิกภาพออกเป็น 16 รูปแบบ
จึงไม่แปลกที่คนทั่วไปจะพูดว่า “ทำ MBTI แล้วได้ ENFP” แม้แบบทดสอบที่ทำอาจเป็น 16Personalities ก็ตาม
16Personalities ระบุอย่างชัดเจนว่าเฟรมเวิร์กของตัวเองใช้ 5 personality aspects ได้แก่ Energy, Mind, Nature, Tactics และ Identity และตัวอักษรตัวที่ 5 อย่าง A/T เป็นส่วนหนึ่งของระบบนี้
ดังนั้น หากผลออกมาเป็น ENFP-T ตัว ENFP คือชุดตัวอักษร 4 ตัวแรก ส่วน -T คือมิติ Identity ของ 16Personalities
ถ้าจะจำ ความหมายของตัวอักษร MBTI แบบสั้น ๆ สามารถจำได้ดังนี้
ส่วน สีประจำกลุ่ม 16Personalities สามารถจำง่าย ๆ ว่า Analysts = สีม่วง, Diplomats = สีเขียว, Sentinels = สีน้ำเงิน และ Explorers = สีเหลือง
ไม่ว่าจะได้ผลเป็น INTJ, ENFP, ISFJ หรือ ESFP สิ่งที่น่าสนใจกว่าการจำว่าเราอยู่กลุ่มไหน คือการนำผลนั้นมาใช้เป็นจุดเริ่มต้นในการทำความเข้าใจตัวเองและคนรอบข้าง เพราะท้ายที่สุดแล้ว ไม่มีบุคลิกภาพแบบไหนที่ดีที่สุด มีเพียงบุคลิกภาพที่แตกต่างกัน และความแตกต่างเหล่านี้เองที่ทำให้แต่ละคนมีวิธีมองโลกในแบบของตัวเอง

สายนักช้อป 16 แบบที่แบบทดสอบนี้แบ่งไว้
แบ่งเป็นสี่สายตามสิ่งที่คนคนนั้นใช้ตัดสินใจจริงตอนยืนอยู่หน้าชั้นวาง ไม่ได้แบ่งตามว่าใครใช้เงินมากกว่ากัน คนหนึ่งคนมีได้หลายด้าน แต่จะมีสายหนึ่งที่เป็นตัวเองที่สุด